Document:
Leksykon idei wędrownych na słowiańskich Bałkanach, XVIII–XXI wiek. Tom 5: Kultura, kształcenie, humanizm

Thumbnail Image

URI

https://hdl.handle.net/20.500.12528/1081

Files

Primary leksykon-idei-wedrownych-na-slowianskich-balkanach-xviiixxi-wiek-tom-5-kultura-ksztalcenie-humanizm-ver1-preservation.pdf (4.68 MB)

Authors

Argiropulu, Roksani D.
Boguska, Anna
Dimitrowa, Nina
Dominik, Paulina
Drzewiecka, Ewelina
Gil, Dorota
Jawoszek-Goździk, Agata
Juda, Celina
Kaim, Agnieszka Ayşen
Kubik, Damian
Mantuwalos, Ikaros
Miodyński, Lech
Sfoini, Aleksandra
Sudnik, Katarzyna
Šuler-Galos, Jasmina
Wróblewska-Trochimiuk, Ewa

Editors

Szwat-Gyłybowa, Grażyna
Gil, Dorota
Miodyński, Lech

Advisors

Illustrators

Other Contributors

Usakiewicz, Krzysztof

Publisher

Instytut Slawistyki Polskiej Akademii Nauk [Institute of Slavic Studies, Polish Academy of Sciences]
Fundacja Slawistyczna [The Slavic Foundation]

Date Issued

2019

Type

book

ISBN

978-83-64031-97-7

License

Creative Commons Attribution 3.0 Poland

Collections

Wszystkie książki [All Books]

Endorsement

Component of the Series

Series visual
Item type:Series,
Idee Wędrowne na Słowiańskich Bałkanach
Editor-in-Chief: Szwat-Gyłybowa, Grażyna
Publisher: Instytut Slawistyki Polskiej Akademii Nauk [Institute of Slavic Studies, Polish Academy of Sciences]
Description: Seria „Idee Wędrowne na Słowiańskich Bałkanach” poświęcona jest historii intelektualnej regionu, na którym względna bliskość językowa i terytorialna lokalnych kultur idzie w parze z ich ogromnym zróżnicowaniem cywilizacyjnym, historyczno-kulturowym, wyznaniowym, społecznym, co czyni ten stosunkowo niewielki obszar interesującym obiektem eksploracji. Stanowi ona nowatorski projekt wydawniczy, w którym znajdą się prace prezentujące region nie tylko i nie tyle przez najczęściej wykorzystywane w jego opisie kategorie geopolityczne, lecz przede wszystkim z perspektywy kształtowania się lokalnych nowoczesnych imaginariów społecznych. Pomysł serii zrodził się pod wpływem badań prowadzonych w ramach grantu Narodowego Centrum Nauki „Idee wędrowne na słowiańskich Bałkanach XVIII–XX w.” (OPUS 2014/13/B/HS2/01057), realizowanego w Instytucie Slawistyki Polskiej Akademii Nauk w latach 2015–2018.Idee Wędrowne na Słowiańskich Bałkanach [Migrating ideas in the Slavic Balkans] is a series devoted to the intellectual history of a region where a relative linguistic and territorial closeness of local cultures combines with their considerable diversity in civilizational, historical and cultural, confessional, and social terms – which makes this comparatively small area an interesting object of exploration. This innovative publishing project will feature works presenting the region not only, and not predominantly, through the prism of the geopolitical categories usually used to describe it, but above all from the perspective of the formation of local modern social imaginaries. The series was inspired by research conducted within the National Centre for Science grant (OPUS (2014/13/B/HS2/01057) “Migrating ideas in the Slavic Balkans, 18th–20th centuries”, carried out at the Institute of Slavic Studies, Polish Academy of Sciences, in 2015–2018.Redaktor Naczelna / Editor-in-Chief Dr hab. Grażyna Szwat-Gyłybowa, prof. IS PAN, Instytut Slawistyki Polskiej Akademii Nauk, Warszawa, Polska [Institute of Slavic Studies, Polish Academy of Sciences, Warsaw, Poland] Rada Naukowa / Editorial Board Проф. дфн Николай Аретов, Институт за литература, Българска академия на науките, София, България [Prof. dfn Nikolaĭ Aretov, Institute for Literature, Bulgarian Academy of Sciences, Sofia, Bulgary] Prof. Natka Badurina, Università degli Studi di Udine, Udine, Italia [University of Udine, Udine, Italy] Dr. sc. Renata Jambrešić Kirin, Institut za etnologiju i folkloristiku, Zagreb, Hrvatska [Institute of Ethnology and Folklore Research, Zagreb, Croatia] Prof. dr hab. Magdalena Koch, Uniwersytet im. Adama Mickiewicza w Poznaniu, Poznań, Polska [Adam Mickiewicz University in Poznań, Poznań, Poland] Prof. Galin Tihanov, Phil. PhD, Queen Mary University, London, UK

Component of the Multivolume Book

Multivolume book visual
Item type:Multivolume Book,
Leksykon idei wędrownych na słowiańskich Bałkanach, XVIII–XXI wiek
Editors: Szwat-Gyłybow, Grażyna; Gil, Dorota; Miodyński, Lech
Publisher: Instytut Slawistyki Polskiej Akademii Nauk [Institute of Slavic Studies, Polish Academy of Sciences]; Fundacja Slawistyczna [The Slavic Foundation]
Description: Obszerna (dziesięcioczęściowa) monografia została opracowana przez slawistów polskich (przy współpracy uczonych z kilku ośrodków zagranicznych) w ramach grantu NCN OPUS (2014/13/B/HS2/01057). Całości nadana została forma leksykonu, którego główny korpus składa się z haseł-artykułów na temat historii 27 wybranych idei najpierw antycypujących, a następnie modelujących procesy modernizacyjne w regionie: agraryzm, anarchizm, ewolucja, humanizm, historia, kapitalizm, klerykalizacja, konfesje, konserwatyzm, kształcenie, kultura, liberalizm, naród, nowoczesność, ojczyzna, oświata, oświecenie, polityka, postęp, racjonalizm, reformacja, religia, rewolucja, sekularyzacja, socjalizm, tradycja, uniwersalizm. Ich zmieniająca się pod wpływem lokalnych warunków semantyka została przebadana odrębnie dla każdego z siedmiu współczesnych krajów południowej Słowiańszczyzny: Bośni i Hercegowiny, Bułgarii, Chorwacji, Czarnogóry, Macedonii, Serbii i Słowenii.The extensive (ten-volume) monograph was written by Polish Slavic studies scholars (with contributions from scholars from a number of foreign research centres), made possible by an NCN OPUS grant (2014/13/B/HS2/01057). In terms of form, the monograph is a lexicon, the main body of which consists of entries-articles on the history of 27 selected ideas that anticipated and shaped the processes of modernization in the region: agrarianism, anarchism, evolution, humanism, history, capitalism, clericalization, confessions, conservatism, education, culture, liberalism, nation, modernity, homeland, schooling, enlightenment, politics, progress, rationalism, reformation, religion, revolution, secularization, socialism, tradition, and universalism. Their semantics, changeable as it was in response to local conditions, was investigated separately for each of the seven current states of the southern Slavdom: Bosnia and Herzegovina, Bulgaria, Croatia, Montenegro, Macedonia, Serbia, and Slovenia.

Component of the Edited Volume

Translated Title

Lexicon of Migrating Ideas in the Slavic Balkans (18th–21st c.): Vol. 5. Culture, Schooling, Humanism

Abstract

Piąty tom obszernej (dziesięcioczęściowej) monografii, opracowanej przez slawistów polskich (przy współpracy uczonych z kilku ośrodków zagranicznych) w ramach grantu NCN OPUS (2014/13/B/HS2/01057). Całości nadana została forma leksykonu, którego główny korpus składa się z haseł-artykułów na temat historii 27 wybranych idei najpierw antycypujących, a następnie modelujących procesy modernizacyjne w regionie: agraryzm, anarchizm, ewolucja, humanizm, historia, kapitalizm, klerykalizacja, konfesje, konserwatyzm, kształcenie, kultura, liberalizm, naród, nowoczesność, ojczyzna, oświata, oświecenie, polityka, postęp, racjonalizm, reformacja, religia, rewolucja, sekularyzacja, socjalizm, tradycja, uniwersalizm. Ich zmieniająca się pod wpływem lokalnych warunków semantyka została przebadana odrębnie dla każdego z siedmiu współczesnych krajów południowej Słowiańszczyzny: Bośni i Hercegowiny, Bułgarii, Chorwacji, Czarnogóry, Macedonii, Serbii i Słowenii. W tomie piątym prezentujemy opracowania trzech idei – kultury, kształcenia i humanizmu – które leżą u podstaw europejskich dyskursów modernizacyjnych i antymodernizacyjnych oraz europejskiego imaginarium kondycji intelektualnej człowieka jako kluczowego aspektu tworzenia się społeczeństw. Czytelnik znajdzie tu wiele syntetycznie wyrażonych, oryginalnych i opartych na źródłach przemyśleń badaczy na temat zmagań kultur południowosłowiańskich z nowoczesnością.
The fifth volume of the extensive (ten-volume) monograph by Polish Slavic studies scholars (with contributions from scholars from a number of foreign research centres), made possible by an NCN OPUS grant (2014/13/B/HS2/01057). In terms of form, the monograph is a lexicon, the main body of which consists of entries-articles on the history of 27 selected ideas that anticipated and shaped the processes of modernization in the region: agrariarism, anarchism, capitalism, clericalization, confessions, conservatism, culture, education, enlightenment, evolution, history, homeland, humanism, liberalism, modernity, nation, politics, progress, rationalism, reformation, religion, revolution, schooling, secularization, socialism, tradition, and universalism. Their semantics, changeable as it was in response to local conditions, was investigated separately for each of the seven current states of the southern Slavdom: Bosnia and Herzegovina, Bulgaria, Croatia, Macedonia, Montenegro, Serbia, and Slovenia. Volume 5 presents the three ideas – culture, schooling, and humanism – that are at the foundations of the European discourses of modernization and anti-modernization, of the European imaginary of the human intellectual condition as the key to the formation of societies. The book contains many synthetically expressed, original and source-based insights on the southern Slavic cultures’ struggles with modernity.

Keywords

Słowianie; Slavs; idee wędrowne; migrating ideas; Bałkany; Balkans; historia idei; history of ideas; kultura; culture; kształcenie; schooling; humanizm; humanism

Funding

Monografia powstała w ramach projektu badawczego pt. „Idee wędrowne na słowiańskich Bałkanach (XVIII–XX w.)”, sfinansowanego ze środków Narodowego Centrum Nauki (nr projektu 2014/13/B/HS2/01057). „Leksykon idei wędrownych na słowiańskich Bałkanach”, t. 5 (publikacja monografii naukowej) – zadanie finansowane w ramach umowy 703/P-DUN/2019 ze środków Ministra Nauki i Szkolnictwa Wyższego przeznaczonych na działalność upowszechniającą naukę.
The monograph is the result of a research project entitled “Migrating Ideas in the Slavic Balkans (18th–20th centuries)”, funded by the National Science Centre (project no. 2014/13/B/HS2/01057). “The Lexicon of Migrating Ideas in the Slavic Balkans”, vol. 5 (publication of a scientific monograph) – a task financed within the framework of the 703/P-DUN/2019 contract from the funds of the Minister of Science and Higher Education intended for science dissemination activities.

Additional Notes